خارجى « 1 » و به ويژه به تأليف كتاب ناسخ التواريخ داشت و پس از مرگ لسان الملك سپهر ، به دستور او ، فرزندانش ادامه تأليف پدر را پى گرفتند و شاه همه نوع مساعدت و حمايت مادى و معنوى از سپهر و فرزندان او به عمل مىآورد و همواره پىگير مراحل مختلف تأليف بوده و اين مسأله از دستخط كوتاه ولى گوياى ناصر الدين شاه ، شامل دو يادداشت در يك برگ كه حكايت از برنامه روزانه او دارد به خوبى مشهود است : 1 . امروز سه‌شنبه است ، سوارهء قزوين آمده ، عصرى در ميدان مشق ببينم ، خبر شوند . 2 . پسر سپهر كه اين كتاب را نوشته است ، احضار شود ، اگر ناتمام است ، تمام ترجمه كند ، ابن خلكان را .

--> ( 1 ) . ناصر الدين شاه از به دو سلطنت به تأسيس دار الترجمه و دار التأليف دستور داد و در دار التأليف آثارى چون « نامهء دانشوران » نگاشته شد و در دار الترجمه ناصرى آثار فراوانى از تاريخ ؛ سفرنامه‌ها ، كتاب‌هاى جغرافيائى ، قانون ، سياست ، طب ، نظام و مهندسى نظام از زبان‌هاى اروپائى ( فرانسه ، انگليسى ، آلمانى ، روسى و . . . ) زير نظر محمد حسن خان اعتماد السلطنه توسط تحصيل‌كردگان دار الفنون و آن دسته كه جهت تكميل تحصيلات به اروپا اعزام شده بودند ، پس از بازگشت افزون بر كارهاى ادارى به ترجمه نيز مىپرداختند . و آن عدهء معدود كه قريب به پنجاه تن بودند ، بالغ بر دو هزار و پانصد ( 2500 ) عنوان كتاب ترجمه كردند و در حال حاضر در گنجينه نسخ خطى كتابخانه‌هاى : كاخ گلستان ، كتابخانه ملى ، كتابخانه مجلس و . . . محفوظ و نگهدارى مىشوند .